“17 ปีที่ทำงานด้านสาธารณสุขมา เราเห็นเด็กที่เผชิญปัญหาสุขภาพจิตมากมาย บางเรื่องเด็กไม่สามารถบอกผู้ปกครองได้ทั้งหมด หรือไม่มีพื้นที่ปลอดภัยที่ระบายออกมาได้ พอเก็บไว้จึงค่อยๆ กลายเป็นบาดแผลทางใจที่ไม่มีใครเห็น”

จุฑามาศ ฤทธาภัย นักวิชาการสาธารณสุขชำนาญการ โรงพยาบาลส่งเสริมสุขภาพตำบลบ้านป่าขาด อำเภอสิงหนคร จังหวัดสงขลา เล่าถึงความจริงที่พบเจอระหว่างการทำงาน

จุฑามาศ

มูลนิธิแพธทูเฮลท์ (P2H) ภายใต้การสนับสนุนจากบริษัท เชฟรอนประเทศไทยสำรวจและผลิต จำกัด ทำงานร่วมกับชุมชนอย่างต่อเนื่องกว่า 9 ปี เพื่อสร้างเสริมสุขภาวะและสุขภาพจิตให้เยาวชนในพื้นที่ภาคใต้ผ่านโครงการ “คนใต้หยัดได้สุขเป็น” เชื่อมโยงความร่วมมือภาครัฐและภาคีเครือข่าย โดยอาศัยกลไกสำคัญคือผู้นำการเปลี่ยนแปลง (Change Agents) ถ่ายทอดกระบวนการจิตวิทยาเชิงบวก ปัจจุบันโครงการอยู่ในระยะที่ 5 ดำเนินงานครอบคลุม 4 จังหวัด ได้แก่ สงขลา นครศรีธรรมราช สุราษฎร์ธานี และปัตตานี มุ่งสร้างกลไกคุ้มครองทางใจตั้งแต่เยาวชน ครอบครัว โรงเรียน และชุมชน ด้วยหัวใจหลักที่เริ่มจาก “สุขเป็น”

หัวใจของการทำงานอยู่ที่ 7 ทักษะสำคัญของการสร้างสุข เริ่มจากการมองโลกในแง่ดีที่ฝึกให้เห็นทั้งสองแง่มุมของทุกสถานการณ์ รู้เท่าทันอารมณ์ของตนเองและเลือกมุมที่ทำให้ก้าวต่อไปได้ ฝึกคิดให้รู้สึกขอบคุณสิ่งต่างๆ และพร้อมพัฒนาตนเองได้เสมอ รวมถึงการอยู่กับปัจจุบันที่ให้ใจสงบและลดความวิตกกังวล ใช้ความยืดหยุ่นและใจดีกับตนเองในวันที่ล้ม เพื่อให้ลุกได้ไวเมื่อเจอปัญหา

จุฑามาศเป็นหนึ่งใน Change Agents ที่นำเครื่องมือสุขเป็นไปใช้ในพื้นที่จริง เล่าว่าบางครั้งพ่อแม่ยังไม่ได้สื่อสารเชิงบวกกับลูก เช่นอาจใช้วิธีที่ผิดอย่างการดุด้วยเสียงดัง ทำให้เด็กบางคนไม่ค่อยกล้าเล่าปัญหาออกมา

จุฑามาศแนะนำเทคนิคการสื่อสาร เช่น หากลูกเครียดกับการอ่านหนังสือสอบ พ่อแม่ลองสื่อสารเชิงบวก แทนที่จะบอกว่าแม่พยายามให้ลูกอ่านหนังสือเพื่อจะได้เรียนดี ควรบอกว่า แม่รู้ว่าลูกกำลังพยายามอยู่ ดังนั้นต่อให้ลูกสอบไม่ได้ พ่อแม่ก็จะอยู่ตรงนี้เพื่อให้กำลังใจ

จากการทำงานร่วมกับเครือข่ายภาครัฐและชุมชนอย่างต่อเนื่อง ผลสำเร็จของโครงการฯ ที่เห็นชัดคือในพื้นที่ 4 จังหวัด มี Change Agents ผ่านการอบรมถึง 482 คน และขยายผลสู่ชุมชน สร้างประโยชน์ให้ผู้คนถึง 2,931 คน

น.ส.พรสุรีย์ กอนันทา รองประธานกรรมการบริหาร ฝ่ายกิจการองค์กร บริษัท เชฟรอนประเทศไทยสำรวจและผลิต จำกัด กล่าวว่า “เราเชื่อว่าหากเยาวชนและชุมชนมีสุขภาวะและสุขภาพจิตที่ดี พวกเขาจะเป็นพลังสำคัญในการขับเคลื่อนอนาคตที่สุขเป็นอย่างเข้มแข็งต่อไป”

พรสุรีย์

ล่าสุด มูลนิธิแพธทูเฮลท์ (P2H) จัดเวทีวิชาการคนใต้หยัดได้สุขเป็น ครั้งที่ 5 ภายใต้ชื่อ “ชับพร้อมลุย คนใต้หยัดได้สุขเป็น” ที่โรงแรมกรีนเวิลด์พาเลซ จังหวัดสงขลา ผ่านการสนับสนุนจาก บริษัท เชฟรอนประเทศไทยสำรวจและผลิต จำกัด และสำนักงานกองทุนสนับสนุนการสร้างเสริมสุขภาพ (สสส.) เวทีนี้ถือเป็นพื้นที่รวมพลังคนทำงานกว่า 290 คน จากหลายจังหวัดเพื่อร่วมสร้างอนาคตที่สุขเป็นของชุมชนภาคใต้ ผ่านการพูดคุยแลกเปลี่ยนประสบการณ์การทำงานด้านสุขภาพจิตอย่างใกล้ชิด และสร้างเสริมเครือข่ายคนทำงานใจเดียวกัน

“การได้ร่วมโครงการคนใต้หยัดได้สุขเป็น ทำให้พี่เห็นว่าเมื่อเรามีทีมงาน เครื่องมือ และการสนับสนุนที่เหมาะสม เราสามารถเปลี่ยนแปลงชีวิตคนๆ หนึ่งได้จริง” จุฑามาศทิ้งท้าย