ผู้ปกครอง ครู ศูนย์เด็กเล็กเฝ้าระวังโรคมือ เท้า ปาก หากพบเด็กป่วยตั้งแต่ 2 รายในห้องเดียวกันภายใน 1 สัปดาห์ ต้องปิดห้องนั้นทำความสะอาดอย่างน้อย 1 วัน ส่วนเด็กป่วยควรหยุดเรียน 5 วันทำการหรือจนกว่าจะหาย

คำแนะนำนี้หมายถึงการปิด ห้องเรียนที่พบผู้ป่วย ไม่ใช่การสั่งปิดโรงเรียนทั้งหมดทันที ขณะที่เด็กซึ่งป่วยเป็นโรคมือ เท้า ปาก ควรหยุดเรียน 5 วันทำการ หรือจนกว่าจะหายเป็นปกติ และไม่ควรพาไปสถานที่ที่มีเด็กรวมตัวกัน เพื่อป้องกันการแพร่เชื้อ

นายแพทย์มณเฑียร คณาสวัสดิ์ อธิบดีกรมควบคุมโรค เปิดเผยเมื่อวันที่ 5 ตุลาคม 2569 ว่า โรคมือ เท้า ปาก เกิดจากเชื้อไวรัสกลุ่มเอนเทอโรไวรัส เชื้อที่พบบ่อย ได้แก่ Coxsackie virus และ Enterovirus 71 หรือ EV71 พบมากในเด็กเล็ก และอาจมีอาการรุนแรงมากขึ้นในเด็กอายุต่ำกว่า 5 ปี

โรคแพร่จากการสัมผัสน้ำมูก น้ำลาย น้ำจากตุ่มพอง และอุจจาระของผู้ป่วย รวมถึงสิ่งของหรือพื้นผิวที่มีเชื้อปนเปื้อน จึงแพร่ได้ง่ายในสถานที่ที่เด็กอยู่รวมกัน เช่น ศูนย์พัฒนาเด็กเล็ก โรงเรียนอนุบาล และสถานรับเลี้ยงเด็ก

อาการที่ผู้ปกครองควรสังเกต ได้แก่ มีไข้ เจ็บปาก มีแผลหรือตุ่มแดงในช่องปาก รับประทานอาหารหรือน้ำได้น้อย และมีผื่นหรือตุ่มน้ำใสบริเวณมือ เท้า รอบก้น หรือตามส่วนอื่นของร่างกาย เด็กเล็กอาจงอแง ไม่ยอมกินอาหาร ดื่มนมได้น้อย หรือน้ำลายไหลจากอาการเจ็บปาก

แม้ผู้ป่วยส่วนใหญ่อาการไม่รุนแรงและหายได้เอง แต่กรมควบคุมโรคเตือนให้รีบพาเด็กไปพบแพทย์ทันที หากพบ ซึมลง ดื่มน้ำหรือรับประทานอาหารไม่ได้ อาเจียนบ่อย หายใจผิดปกติ ชัก หรือมีอาการกระตุก เพราะอาจเป็นสัญญาณของอาการรุนแรง

สำหรับโรงเรียนและศูนย์เด็กเล็ก กรมควบคุมโรคแนะนำให้คัดกรองเด็กก่อนเข้าเรียนทุกวัน หากพบไข้ ผื่น ตุ่มน้ำใส หรือแผลในปาก ควรแยกเด็กออกจากเพื่อนและแจ้งผู้ปกครองให้รับกลับบ้าน พร้อมแจ้งเจ้าหน้าที่สาธารณสุขในพื้นที่

ห้องเรียน ห้องน้ำ ของเล่น อุปกรณ์การเรียน และพื้นผิวที่เด็กสัมผัสร่วมกันควรได้รับการทำความสะอาดอย่างสม่ำเสมอ สามารถใช้ผงซักฟอก น้ำยาล้างจาน สบู่ หรือน้ำยาฆ่าเชื้อประเภทโซเดียมไฮโปคลอไรท์ โดยเจือจางและใช้งานตามคำแนะนำบนฉลากผลิตภัณฑ์ กรมควบคุมโรค

สถานศึกษาควรจัดอ่างล้างมือและสบู่ให้เพียงพอ รวมถึงฝึกให้เด็กล้างมือก่อนรับประทานอาหารและหลังเข้าห้องน้ำ พร้อมหลีกเลี่ยงการใช้แก้วน้ำ ช้อน ผ้าเช็ดหน้า ผ้าเช็ดมือ หรือผ้าเช็ดตัวร่วมกัน

ข้อมูลสถานการณ์ที่กรมควบคุมโรคเผยแพร่ก่อนหน้านี้ ระบุว่า ตั้งแต่วันที่ 1 มกราคมถึง 8 กันยายน 2569 ประเทศไทยพบผู้ป่วยโรคมือ เท้า ปากสะสม 59,643 ราย และเสียชีวิต 1 ราย ผู้ป่วยส่วนใหญ่เป็นเด็กอายุต่ำกว่า 5 ปี กรมควบคุมโรค

ผู้ปกครองที่สงสัยว่าบุตรหลานมีอาการเข้าข่าย ควรให้เด็กหยุดเรียนและพาไปพบแพทย์ ไม่ควรรอดูอาการจนรุนแรง หากต้องการข้อมูลเพิ่มเติมสามารถสอบถาม สายด่วนกรมควบคุมโรค 1422

แหล่งข้อมูลอ้างอิง

• กรมควบคุมโรค: เตือนพ่อแม่ ครู ผู้ดูแลเด็ก รู้ทันโรคมือ เท้า ปาก วันที่ 5 ตุลาคม 2569
• กระทรวงสาธารณสุข: กรมควบคุมโรคย้ำมาตรการโรคมือ เท้า ปากในสถานศึกษา
• กรมควบคุมโรค: ข้อมูลสถานการณ์โรคมือ เท้า ปาก ปี 2569

• แต๊งค์ พงศกร ติดมือเท้าปากจากลูกชาย เตือนผู้ใหญ่ก็ติดได้
• โรคที่มากับฝน ระวังโรคมือ เท้า ปาก ทั้งเด็กและผู้ใหญ่
• เปิด 5 โรคที่มาพร้อมหน้าฝน รู้ทันและป้องกันโรค